Boek "oorlogsherinneringen" hoofdstuk 08 De dans ontsprongen

Gemaakt op vrijdag 01 mei 2015 00:51

INDEX

Hoofdstuk 8 - Boek "Oorlogsherinneringen"

Jan Grutters, eerste Milsbeekse oorlogsslachtoffer

Door : Wim Bindels

cultuurbehoud milsbeek boek oorlogsherinneringen 08 1 Opa Grutters GeleenJan Grutters was het eerste slachtoffer uit Milsbeek dat het leven liet tijdens de Tweede Wereldoorlog. Jan was de op een na oudste zoon uit het gezin van Nad en Dien Grutters. Ze hadden een keuterijtje aan de Oudebaan. Vader Nad was in 1917 al vroeg overleden en ‘Nad zien Dien’ was met 5 kleine kinderen achter gebleven. Dat waren Bernard, Jan, Hendrik en Gerrit (Giesje). Bernard, de oudste zoon, was begin vorige eeuw ‘naar de mijn’ vertrokken om daar ondergronds werkzaam te zijn. Hij werkte in de staatsmijn Maurits en woonde in Lutterade. Hij trouwde daar en er werden 5 kinderen geboren uit dit huwelijk.


Bernard Grutters

cultuurbehoud milsbeek boek oorlogsherinneringen 08 2  Jan Grutters


Broer Jan moet in de moeilijke dertiger jaren toen er, zeker ook in onze omgeving, veel werkloosheid was, op suggestie van zijn broer naar Zuid-Limburg vertrokken zijn om daar werk te vinden. Hij zou bovengronds in de staatsmijn Maurits als constructiebankwerker werkzaam zijn geweest. Hij was nog vrijgezel en bij zijn broer Bernard in de kost. Regelmatig pendelde hij met trein en bus naar zijn ouderlijk huis aan de Oudebaan in Milsbeek.

 


Jan Grutters, een knappe
Milsbeekse vrijgezel

cultuurbehoud milsbeek boek oorlogsherinneringen 08 3 Ongeluk Jan GruttersOp 5 oktober 1942 moet Jan Grutters in Lutterade in de omgeving van het station zijn geweest. Het was het moment dat er door de Britten per vergissing een bombardement werd uitgevoerd. Het was de bedoeling om het Duitse Aken te bombarderen, maar de Engelse vliegtuigen gooiden hun lading uit boven de westelijke mijnstreek en in het bijzonder boven Geleen en omgeving. De geallieerde vliegtuigen strooiden in totaal 12.000 brandbommen, 36 zware brisantbommen en een groot aantal fosforbommen uit over de gemeente Geleen. De gevolgen waren verschrikkelijk, de bommen lieten een spoor van dood en verderf achter. De actie kostte 83 mensen het leven, bijna 3000 Geleners raakten dakloos. cultuurbehoud milsbeek boek oorlogsherinneringen 08 4 omgeving  veilingHet staat bekend als de ‘Zwartste nacht uit de geschiedenis van Geleen’. De toedracht van die vergissing is nooit helemaal opgehelderd. Er is n.l. ook het verhaal, dat Geleen ‘plat’ zou zijn gegooid, om de staatsmijn Maurits en de cokesfabriek uit te schakelen. Zeker is dat de verschrikkelijke gevolgen zich ook tot in Milsbeek uitstrekten. Waar Jan Grutters zich op dat moment precies bevond, is niet helemaal duidelijk. Zeker is in elk geval dat de staatmijn Maurits, waar hij bovengronds werkzaam was, zwaar werd getroffen. Hij zou in de omgeving van de mijn nog in een schuilkelder zijn gevlucht, maar dat heeft zijn leven niet kunnen redden.


De omgeving waar Jan Grutters
het leven heeft gelaten



Begrafenis van de
slachtoffers in Geleen
cultuurbehoud milsbeek boek oorlogsherinneringen 08 5 begrafenis slachtoffers
Er is een drietal gedenktekens opgericht. Een in Lindenheuvel, een op het kerkhof van OudGeleen en een op het kerkhof van Lutterade. Het monument op het kerkhof van Lutterade bevat de naam van onze dorpsgenoot Jan Grutters.


cultuurbehoud milsbeek boek oorlogsherinneringen 08 6 Gedenkteken met naam Grutters












Het gedenkteken op het kerkhof van Lutterade, met rechtsonder de naam van Jan Grutters, het Milsbeekse slachtoffer
 




Dit verhaal is gebaseerd op de gegevens die ik gekregen heb van Riet en Leo Grutters, alsmede van de heemkundevereniging Geleen. Het grootste deel van de foto’s werd ook door deze vereniging beschikbaar gesteld. Riet is de dochter, die zijn vrouw Marie meebracht, toen Hendrik Grutters er in 1948 mee trouwde. Zij is getrouwd met Martien Grutters, een van de 4 kinderen van Bernard Grutters. Ze wonen met hun 2 kinderen in Luttenrade. Leo heeft de boomkwekerij van zijn vader Hendrik omgebouwd tot een hoveniersbedrijf. De andere broers van Jan, Albert en Giesje, startten, aanvankelijk nog met Bernard, op de plaats waar aan de Oudebaan ooit hun ouderlijk huis stond, een bloempottenfabriek.’