map link langstraatkoeharde jan

In de richting van Milsbeek, even voorbij de plek waar vroeger een verbindingsweggetje de Langstraat met de Oude Baan verbond (ter hoogte van de huidige Venkelstraat), stond vroeger het huisje van Koeharde Jan (Jan Schoenmakers).

De foto, waarop het huisje nog te zien is, dateert van ongeveer 1948. Loonwerker Wim Berns had het toen inmiddels gekocht. Op de foto is, staande op het eerder genoemde weggetje, zoon Koen afgebeeld met het oude huisje op de achtergrond.

Koeharde Jan moet de laatste koehard (koeherder) zijn geweest die in Milsbeek aktief was. Ook zijn vader oefende dit beroep uit; vroeger moeten er in Milsbeek nog meer zijn geweest, zoals ook de vader van Piet de Kunning (Konings). Koeharde Jan dreef zijn kudde van achter van de Langstraat, via wat nu de Teelebeekstraat is in de richting van 't Ven. Deze route was daarvoor als een koedrift ingericht. Dit wil zeggen dat de route over de hele lengte met meidoornhagen (bij de woningen) en eikenwallen (bij de akkers) moet zijn afgezet. De restanten zijn nog hier en daar zichtbaar. Op de plaatsen waar de boerderijtjes stonden waren sparingen, die met een hek of een slagboom werden afgesloten.

De koehard bouwde zijn kudde vanaf het verst afgelegen boerderijtje op. De eerste koe droeg een bel en waarschuwde dat de koehard op komst was; links en rechts kwamen uit de openingen die gepasseerd werden de versterkingen voor de kudde te voorschijn. Op de terugweg moet iedere koe zijn eigen "home" doorgaans goed gekend hebben en hoefde het hek maar open gemaakt te worden om de koe op stal te krijgen. Omdat het vee in die tijd drie keer, dus ook 's middags, gemolken werd, moest de koehard er twee keer op uit. Daar tussendoor "hield hij den ore" (ging slapen).

Nadat koeharde Jan was overleden verkocht zijn vrouw (koeharde Door) het keuterijtje in 1948 en trok bij dochter Kaat aan het Sprokkelveld in. In 1958 werd het huisje gesloopt en bouwde Wim Berns er de nieuwe woning waarin zoon Bertje nu woont.

   
© Stichting CultuurBehoud Milsbeek - http://www.cultuurbehoudmilsbeek.nl