Van basisschool De Drie Vijvers als dank dit fotolijstje met foto’s van kinderen op onze tentoonstelling tentoonstelling Boerelèève.

 

Bedankt basisschool de drie vijvers tentoonstelling Boerelve2013

In totaal mochten we op de voor iedereen toegankelijke dagen 677 geregistreerde bezoekers noteren. In het eerste weekend waren dat er 300, op Hemelvaartsdag 180 en in het tweede weekend 197.

De belangstelling voor de speciaal voor senioren van de KBO en Norbertus georganiseerde middag op 7 mei viel helaas tegen, maar de op 13 en 14 mei georganiseerde middagen voor de kinderen van de groepen 3 t/m 8 van de Milsbeekse basisschool was wel een succes. In totaal 183 leerlingen toonden veel interesse in het boerenverleden van ons dorp.

In totaliteit werd de tentoonstelling door een 900- tal personen bezocht. De opmerkingen, welke over enkele onjuist op de foto’s voorkomende personen werden gemaakt, zijn onderzocht en voor zover terecht aangepast op de originele bescheiden. Van een aantal personen hebben we in dank suggesties voor aanvullend foto- en filmmateriaal in ontvangst mogen nemen.

Behalve de 3 smaakmanden, die elke dag onder de bezoekers werden verloot, zorgden Eetcafѐ De Diepen en restaurant ‘Töpke op een tweetal dagen voor heerlijke aspergesoep en restaurant La Casquette op de laatste dag voor de voor bijna iedereen nog onbekende maar heerlijke  aspergekroketten. 

In totaal werden een 400-tal  boeken van het aan het begin van de tentoonstelling gepresenteerde boek ‘aan de man’ gebracht.

De stichting Cultuurbehoud meent terug te kunnen zien op een geslaagd initiatief.

 

 

Beeldimpressie van zaterdag 4 mei
 

Op zaterdag 4 mei zijn de 3 prijswinnaars van de smaakmanden verloot aan de volgende personen :

• Martien Cuijpers - Gennep
• Truus Schoenmakers - Spikmans - Milsbeek
• Leo Tacken - Milsbeek
 

 

 

 Beeldimpressie van zondag 5 mei

Op zondaag 5 mei zijn de 3 prijswinnaars van de smaakmanden verloot aan de volgende personen :

• Annemieke Kösters uit Milsbeek
• Mevr. Roelofs uit Gennep
• Mary Wattimena-Hermsen uit Middelaar

 

 

 

Beeldimpressie van donderdag 9 mei

 Op donderdag 9 mei zijn de 3 prijswinnaars van de smaakmanden verloot aan de volgende personen :

• Henny Dinnissen uit Milsbeek
• Jo Bouwhuis (geen foto) uit Plasmolen
• Anneloes de Haan uit Weesp

 

 

Op zatedag 11 mei zijn de 3 prijswinnaars van de smaakmanden verloot aan de volgende personen : 

• Hans Wannet uit Milsbeek
• J.Meuleman uit Milsbeek
• Toos Holthuysen uit Milsbeek

 

 

Op zondag 12 mei zijn de 3 prijswinnaars van de smaakmanden verloot aan de volgende personen :

• Carina Lucassen
• Lian Jansen
• Nico Cobussen
 

 

 

Basisschool de drie vijvers op maandag 13 mei
 

 

 


 

Door : Wim Bindels

Burgemeester Peter de Koning sprak bij zijn aantreden als burgemeester de bereidheid uit om in het kader van zijn kennismakingsprogramma een keer per week te gaan eten bij verenigingen of inwoner. De stichting Cultuurbehoud Milsbeek reageerde snel en verzond een uitnodiging richting de nieuwe burgemeester. Er werd een afspraak gemaakt voor een lunch op maandag 6 augustus bij voorzitter Martien Holthuysen aan de Ringbaan.

Na een kennismaking tussen de burgemeester en de aanwezige bestuursleden, vertelde voorzitter Martien Holthuysen over het ontstaan, de doelstellingen en de resultaten in de eerste zeven jaar van haar bestaan van de stichting. Hij bood hem vervolgens de boeken “Leven in Milsbeek”, “Oorlogsherinneringen Milsbeek”, de wandelfolder “Rondje Milsbeek” en uiteraard ons beleidsplan aan . Verder werd hem nog een CD in het vooruitzicht gesteld met het filmpje over de activiteiten in 2011 zoals die tijdens de laatste historische avond is vertoond. Wim Bindels ging vervolgens in op een aantal belangrijke projecten op het gebied van het monumentenbeleid. Aan de orde kwamen het behoud van een aantal niet meer in gebruik zijnde voormalige boerderijtjes, de gedeeltelijke wederopbouw van molenruïne aan de Rijksweg en het behoud van enkele gebouwen van de voormalige steenfabriek aan de Bloemenstraat . Hij vroeg speciale aandacht voor deze projecten, alsmede medewerking aan het door de stichting voorgestane beleid om te kiezen voor realistische en praktische oplossingen die de gemeente, en dus de gemeenschap, zo weinig mogelijk geld kosten.

Terwijl Toos Holthuysen en Leny Franken de lunch op tafel gingen brengen , werd de burgemeester gevraagd om mee te gaan naar de voet van de St. Jansberg. Daar werd hem het eerste exemplaar van een nieuw Milsbeeks likeurtje aangeboden, n.l de likeur St. Jansberg. Het is een door de “Beekse Ridder” samengestelde likeur die bereid is uit een vijftal in Milsbeek voorkomende vooral wilde bessen. Dat zijn de sleedoorn, de braam, de vlierbes, de vogelkers en de zwarte bes. Tijdens de open monumentendag op 8 september a.s. zal deze voor het eerst te koop zijn.

Terug gekomen kon men zich aan de voortreffelijk door Toos Holthuysen gereedmaakte lunch zetten, waarbij vooral de door haar zelf bereide “hangop”, die vroeger hier in de omgeving veel thuis uit karnemelk werd bereid, de aandacht van de burgemeester trok. Precies op het afgesproken tijdstip van 14.00 uur kon de burgemeester weer vertrekken. De stichting kan terug zien op een geslaagde bijeenkomst en een heel goed en mooi initiatief van de burgemeester voor deze kennismakingsronde.

De plannen voor een gedeeltelijke wederopbouw van de molenruïne

Als Cultuurbehoud Milsbeek krijgen nog al eens de vraag ‘waarom doen jullie niets aan de Molenromp langs de Rijksweg’. Uiteraard hebben wij niet de middelen om hier zelf iets aan te doen maar in onze (beleids)plannen van de afgelopen vier jaar is te zien dat de problematiek onze voortdurende aandacht heeft. De molenruïne kwam voor op de inventarisatie  die we in 2007 maakten van de waardevolle oude bouwwerken op de Milsbeek. In de quickscan die het Monumenten Advies Bureau Nijmegen vervolgens in opdracht van onze stichting in 2008 maakte,  is de molen als behoudenswaardig opgenomen. De lijst van behoudenswaardige werken in Milsbeek is vervolgens in dat jaar aan de aan het college van Burgemeester en wethouders verstrekt.

Wij hebben ons vervolgens afgevraagd wat kan er met deze ruïne en hebben gesprekken gevoerd met de gemeente, de gemeentelijke molenstichting en de eigenaar Math Hendriks. De reacties van de gemeente en de molenstichting waren duidelijk. Die waren: ‘we hebben in de gemeente 3 molens gerestaureerd en deze worden onderhouden, van het herstellen en eventueel onderhouden van deze molen kan geen sprake zijn omdat het veel te veel geld kost’. Daarmee was het duidelijk dat het gesprek met eigenaar Math Hendriks leverde op dat hij dit stukje Milsbeeks cultureel erfgoed ook graag zou behouden en al zo’n 10 jaar bezig is met plannen voor het gedeeltelijk herstel van de ruïne. Nadat ook voor hem duidelijk was geworden dat het volledig herstel in de oude glorie van de molen niet realistisch is, heeft hij pogingen in het werk gesteld om hem om de er in de oorlog afgeschoten kop weer op te bouwen en hem om te vormen te vormen tot woonmolen. In het kader van de vaststelling van het  bestemmingsplan Milsbeek 2002 is geprobeerd deze bestemming opgenomen te krijgen. De gemeente Gennep bleek echter slechts bereid te zijn een kantoorbestemming toe te staan en er bestond zelfs niet de bereidheid een vrijstellingsmogelijkheid op te nemen. Ook de inschakeling een juridisch adviesbureau mocht niet baten.  Math heeft zich vervolgens hierbij neer gelegd. Noodgedwongen heeft hij een architect ingeschakeld en een bouwvergunning voor de gedeeltelijke wederopbouw van molen tot kantoor met de bedoeling hem daarna met die bouwvergunning te verkopen. Op 18 maart  2011 werd er een bouwvergunning verleend en vervolgens werd de grond met ruïne en de bouwvergunning te koop aan geboden. Het bleek echter, aan de straatstenen niet te slijten. In de loop van de tijd zijn er wel diverse gegadigden geweest die interesse in koop hadden mits er ook in gewoond mocht worden. Maar omdat dat niet toegestaan kon worden werd er telkens afgehaakt.

Samen met de eigenaar spannen we ons daarom vanaf 2009 in om de gemeente te bewegen het bestemmingsplan ‘Kern Milsbeek’ zodanig te wijzigen dat de afgifte van een gewijzigde bouwvergunning voor een woning mogelijk wordt. De eigenaar stelt zich daarbij op het standpunt dat hij geen nieuwe kosten meer wil maken zonder dat er zekerheid bestaat dat er ook daadwerkelijk een bouwvergunning voor het verbouwen tot woonmolen verleend kan worden. Wij hebben daarom de gemeente gevraagd het bestemmingsplan te wijzigen zonder dat de eigenaar daarvoor kosten in rekening worden gebracht. Ondanks dat we in het jaarlijks overleg met de portefeuillehouder dit iedere keer hebben bepleit,  is de gemeente tot nu toe niet bereid gebleken hieraan tegemoet te komen. Ook een beroep van ons op de monumentencommissie om druk uit te oefenen op het college van burgemeester en wethouders heeft niet tot resultaat geleid.

Door ons is de problematiek in het afgelopen jaar bij SLIM aangekaart en inmiddels in het DOP opgenomen. Tijdens de bustocht die met SLIM op 13 december met het college van burgemeester en wethouders door j.l door het dorp is gemaakt is een stop ingelast bij de ruïne en opnieuw aandacht voor de wenselijkheid van het weer opbouwen van de molenromp gevraagd. In het bijzonder is er hierbij op gewezen dat in de Regiovisie die de N271 (in Milsbeek Rijksweg genaamd) als de etage van de regio. Een weer als woonmolen herstelde romp past hierin prima als  z.g. landmark en een stukje historisch erfgoed van het dorp Milsbeek.

Wij hebben het college van burgemeester en wethouders van Gennep inmiddels nogmaals per brief gevraagd in de voor dit jaar op stapel staande herziening van het bestemmingsplan van de kern Milsbeek naar het voorbeeld van de niet meer gebruikte oude boerderijtjes ook voor de molen een woonbestemming op te nemen. Dit geeft dan de mogelijkheid medewerking te verlenen aan de realisering van de plannen van de eigenaar van de molenruïne om een wijziging van de bouwvergunning aan te vragen. Ook hier kan dan zonder dat het de gemeente en dus de gemeenschap geld kost een stukje Milsbeeks erfgoed bewaard blijven.

38 vrienden en vriendinnen van de Stichting verzamelden zich 10 september 2011 rond kwart voor twee op het zonovergoten plein voor het oude stadshuis in Gennep. Voordat we aan de rondleiding begonnen werd eerst de stadgids de heer Piet Poelen naar voren geroepen en (letterlijk) in het zonnetje gezet. Piet Poelen heeft in die jaren Gennep toeristisch op de kaart gezet. Na 12 jaar rondleidingen verzorgd te hebben vond hij het nu tijd worden om te stoppen. De rondleiding voor SCM zou zijn laatste zijn. De nieuwe wethouder Ed Vandermeulen hield namens de gemeente Gennep een toespraak met dankwoord en overhandigde hem daarbij een enveloppe. Stadgids Willy Michels (de vroegere bakker van Gennep) opgeleid door de heer Poelen, bedankte de heer Poelen ook en schonk een dinnerbon. Daarna met z’n allen op de foto voor en op het bordes. Vervolgens heette de voorzitter van SCM de heer Martien Holthuysen iedereen van harte welkom.

1 IMG 1103  De groep werd verdeeld over de twee gidsen. Onze gids was de heer Michels. Hij begon de rondleiding bij de put op de Markt. Hier zong hij spontaan het volkslied van Gennep. Dit brak al meteen het ijs! De put is het restant van de vroegere watervoorziening van de stadspomp (een replica is aanwezig). De inwoners van Gennep betaalden vroeger jaarlijks pompengeld voor het water en ze waren verplicht leren emmers in huis te hebben om bij brand direct te kunnen gaan blussen.

Wat opvalt op de Markt (hartje Gennep) zijn twee historische gebouwen het oude Stadhuis: Dit monumentale pand is tussen 1612 en 1617 gebouwd in Hollands renaissancistische stijl naar plannen van Willem van Bommel uit Emmerich. In de achthoekige traptoren bevindt zich een door Petit & Fritsen gegoten carillon met 25 klokken – een geschenk van de burgerij aan de gemeente. Het stadhuis heeft in de loop der eeuwen meerdere functies gehad, zoals kantongerecht, postkantoor, gevangenis, graanopslagplaats, schoolklas en onderkomen voor de schoolmeester en zijn gezin. Het markante gebouw is door de jaren heen verschillende keren verbouwd en gerestaureerd.

De Nederlands Hervormde Kerk, die tussen 1661 en 1663 is gebouwd en oorspronkelijk ‘Predigt Haus’ werd genoemd komt dan in de aandacht. Het is een zaalkerk in barokke stijl, waarin invloeden van de bekende Hollandse bouwmeester Pieter Post te zien zijn. De rijk versierde voorgevel is uniek in Nederland. De twee door Alexis Juliën gegoten klokken zijn in 1695 toegevoegd. In de Belgische tijd deed de kerk dienst als paardenstal. Tijdens de Tweede Wereldoorlog liep het gebouw veel schade op. Pas in 1950 konden de erediensten er worden hervat.

In de hoeknis van het woonhuis op nr. 2 staat een keramiekbeeld van St. Norbertus, rond 1950 gemaakt door pater Norbertijn en beeldend kunstenaar Michiel van Helvert uit Heeswijk-Dinther. De heilige Norbertus is rond 1080 geboren op het Genneperhuis als zoon van de toenmalige Heer van Gennep. Norbertus is de stichter van de orde der Norbertijnen en van wel meer dan 600 kloosters in Europa. Hij werd in 1126 aartsbisschop van het Duitse Maagdenburg, waar hij in 1134 is overleden. In 1582 is hij door de paus heilig verklaard. Sinds 1627 bevinden zijn relieken zich in het Strahovklooster in Praag. In de raadszaal van het oude stadhuis hangt een groot mozaïekkunstwerk met de afbeelding van deze heilige.

Verderop staat het streekmuseum (sinds 1983) ‘Het Petershuis’. Dit is een laatmiddeleeuws pand, vormgegeven in laatgotische stijl, met hoge trapgevels, een steil dak en met korfboognissen in de voorgevel. Het staat in De Niersstraat. Dit was ooit de drukste winkelstraat van Gennep. Tot in september 1944 liep hier de tramlijn Nijmegen-Venlo van de Maas-Buurtspoorweg. Na de Tweede Wereldoorlog reden er jarenlang autobussen van de Zuid-Ooster door de straat. Al heel snel komen bij verschillende deelnemers de herinneringen boven en er volgt een geanimeerd gesprek tussen hen en de gids. Met leuke kwinkslagen leidt hij ons verder. We komen bij de oude gotische toren, het restant van de oude St-Martinuskerk, die in de Tweede Wereldoorlog is verwoest. De toren is omstreeks 1865 gebouwd naar het ontwerp van de beroemde architect Pierre Cuypers. De eeuwenoude klokken uit deze toren, die na de oorlog teruggevonden zijn, hangen nu in de toren van de nieuwe St-Martinuskerk aan de Zuid-Oostwal. Voor de ingang van de toren staat een ‘luisterkei’. We gaan naar binnen. Na de restauratie in 2010 is de toren ingericht als interactieve museale toren met 5 verdiepingen. Iedere verdieping heeft zijn eigen verhaal: Begane grond: ‘Samenleving’ hier hoor je 8 geluidsfragmenten. 1e verdieping: ‘Geschiedenis’ vanaf de oorsprong van Gennep. 2e verdieping: ‘De 2e Wereldoorlog’ met verhalen en beelden. 3e verdieping: ‘Gebouwen en Duits lijntje ‘ met film en projectie. 4e verdieping: ‘Landschap en Natuur’ kijkdoos over de natuur. 5e verdieping: ‘Uitzichtpunt’ over Gennep en omgeving. De toren is iedere dag gratis te bezichtigen van 10.00 tot 17.00 uur. Een bezoek is zeer zeker de moeite waart!

We lopen richting de Niersbrug en zien een blokvormig gebouw met de naam: ‘Genneper Molen’. Vanaf de middeleeuwen tot aan een grote brand in 1886 heeft hier een wind(koren)molen gestaan. Het huidige pand, dat in 1898-1899 werd gebouwd in opdracht van W. Steinman, had tot 1982 de functie van houtbewerkingsfabriek. Tot 1918 maakte de fabriek voor de energievoorziening gebruik van een gigantisch waterrad op de Niers. We kijken tegen de kont van een paard – het beeld ‘De Barmhartige Samaritaan’, vervaardigd in 1953 door de kunstenaar Jac Maris. Dit oorlogsmonument en diverse plaquettes bij de brug herinneren aan de soldaten die tijdens de bevrijding van Gennep in 1945 en in het voormalige Nederlands Indië gesneuveld zijn.

Vanuit de Niersstraat lopen we de Kromme Elleboog in. In dit straatje is waarschijnlijk lang geleden een moord gepleegd. Men heeft hier een skelet gevonden. We komen uit op de Houtstraat. Aan het huis nr. 13 hangt een naambordje ‘De Sѐwiet’. Dat herinnert aan een vroeger hier gevestigd snoepwinkeltje. Over de oorsprong van deze (bij)naam gaan verschillende verhalen.

Aan de rand van de Niersweg krijgen we uitleg over de naam Gennep. De Keltische benaming ‘Ganapja’, verwijst naar de locatie van Gennep: plaats waar twee wateren (Maas en Niers) samenkomen. De plaats, waar een (Romeinse) weg van west naar oost en een weg van zuid naar noord gezamenlijk via een doorwaadbare plek de Niers overstak. Gennep koopt rond 1300 stadsrechten. De geschiedenis van Het Genneperhuis, de vesting bij de uitmonding van de Niers, moeten we zelf maar eens gaan bekijken tijdens een andere wandeling. De roestige paaltjes wijzen je de weg aldus Willy Michels. Al pratende komen we in de Zandstraat terecht. De gids wijst ons op bijzondere gevels van verschillende panden, siermetselwerk, ornamenten, kroonlijsten en elementen van jugendstil/art nouveau. Van hieruit lopen we naar de stadsmuur via een doorgang langs het pand waar vroeger het postkantoor gevestigd was. In en bij de stadsmuur groeit een beschermde plant, wij hebben mooiere gezien!

We komen langs het kunstwerk ‘De Stier’ ( een ontwerp van Pieter Kortekaas). Het herinnert aan de Maaspoort in de stadsmuur, die als doorlaatplaats voor de stadsboeren met hun vee diende. Zo’n 200 jaar geleden werd Gennep omsloten door stadsmuren, ook wel ‘stadswallen’ genoemd. In de muren waren 4 grote toegangspoorten geplaatst: de Maaspoort, de Nierspoort, de Zandpoort en het Norbertuspoortje. Verderop langs de muur komen we uit bij Maria-Oord waar we een replica zien van een van de kruittorens in de muur naar een ets uit 1550.We blijven staan bij het beeld van twee vrouwen ‘De Samenwerking’ genoemd. Hier wordt het gedicht ‘De Stadsgids’ (van Piet Tunnesen) voorgedragen.

We vervolgen onze weg richting Ellen Hoffmannplein. Dit plein is vernoemd naar een van de Joodse burgers die tijdens de oorlog gedeporteerd werden en niet meer terugkeerden. Het unieke mozaïekplein bestaat uit veertien hele en vijf halve cirkels en is gemaakt door de uit Gennep afkomstige kunstenaar Frans Smeets en zijn dochter Isabelle. Veel vrijwilligers uit allerlei maatschappelijke geledingen van de gemeente hebben hen daarbij geholpen. Het plein wordt omsloten door twee markante gebouwen: Het gemeentekantoor (1994) en de bibliotheek (1999) ontworpen door architectenbureau Alberts en van Huut uit Amsterdam.

Tot slot neemt de gids ons nog mee naar een schervenverzameling in de kelder van het oude stadhuis en we sluiten de wandeling/rondleiding af in de mooie raadszaal, waar o.a. de gedecoreerden worden ontvangen, huwelijken gesloten en niet te vergeten waar ook de sleuteloverdracht vrijdag voor Carnaval plaatsvindt.

Conclusie: een gezellige en leerzame middag.

Na afloop was het heerlijk toeven op een van de terrasjes op de Markt.

Harrie en Nelly Keukens

 2 IMG 1124
 3 IMG 1184
 4 IMG 1200 kn
 5 IMG 1219
 6 SL385833
 2011 07 juli

 

   
© Stichting CultuurBehoud Milsbeek - http://www.cultuurbehoudmilsbeek.nl